Orca Basin ทะเลสาปเกลือใต้มหาสมุทร

“ออร์ก้า เบซิน” (Orca Basin)

คือ ทะเลสาบเกลือใต้มหาสมุทรขนาดใหญ่ (brine pools) มีพื้นที่กว่า 123 ตารางกิโลเมตร ตั้งอยู่ที่ก้นมหาสมุทรของอ่าวเม็กซิโก ที่ระดับความลึก 2,200 เมตร เป็นแอ่งสะสมเกลือที่เค็มจัดจนสัตว์ทะเลไม่สามารถอยู่ได้ ยกเว้นหอยแมลงภู่

มีการตั้งทฤษฎีว่าอดีตอ่าวเม็กซิโกเคยเป็นแอ่งน้ำตื้น ทำให้น้ำทะเลสามารถระเหยได้ง่าย และเมื่อน้ำทะเลระเหยจะมีเกลือตกตะกอนซ้อนกันอยู่มาก เมื่อเวลาผ่านไปแผ่นดินแยกตัว แอ่งที่เคยตื้นก็ยุบตัวเกิดเป็นแอ่งลึก มีน้ำทะเลจากมหาสมุทรเติมเข้ามา พัดพาตะกอน (หิน ทรายต่าง ๆ) เข้ามาปิดทับชั้นเกลือและช่วยทำให้เกลือไม่ละลาย  เมื่อสะสมไปนานวันเข้าชั้นตะกอนเริ่มบางลงทำให้เกลือสามารถซึมผ่านชั้นตะกอนขึ้นมาผสมกับน้ำทะเลในแอ่งได้อ และทำให้น้ำในแอ่งมีความเค็มและความหนาแน่นมากพอ จนเกิดการแบ่งชั้นระหว่างน้ำเกลือในแอ่งกับน้ำทะเลทั่วไป และกลายเป็นทะเลสาบเกลืออยู่ข้างใต้ชั้นน้ำทะเลอีกที

ซึ่งเดอร์เร็ก ซอว์เยอร์ (Derek Sawyer) นักธรณีวิทยาทางทะเลจากมหาวิทยาลัยแห่งรัฐโอไฮโอ ผู้ที่ศึกษาทะเลสาบเกลือแห่งนี้มา 1 ปีเต็ม พบว่าชั้นเกลือใต้ทะเลสาบแห่งนี้ ถูกสะสมมาตั้งแต่ยุคจูราสสิก (ประมาณ 150 ถึง 200 ล้านปีก่อน) มีความหนาของชั้นเกลือที่สะสมมากถึง 8 กิโลเมตร เลยทีเดียว ซึ่งจากการคำนวณพบว่ามีเกลือที่ซึมขึ้นมามากถึง 500,000 ตันต่อปี

ด้วยปริมาณเกลือที่มากขนาดนี้ทำให้น้ำในทะเลสาบแห่งนี้มีความเค็มมากกว่าน้ำทะเลทั่วไปถึง 8 เท่า มันเค็มซะจนสิ่งมีชีวิตไม่สามารถอยู่ได้ แถมไม่มีออกซิเจนเลยแม้แต่น้อย อีกทั้งมันยังเต็มไปด้วยก๊าซพิษอย่างไฮโดรเจนซัลไฟด์และก๊าซมีเทน ที่อันตรายต่อสัตว์ทะเลทุกชนิด (ยกเว้นหอยแมลงภู่ที่สามารถเปลี่ยนก๊าซมีเทนให้กลายเป็นน้ำตาลคาร์บอนได้)

ซึ่งจากที่ทีมวิจัยได้สำรวจบริเวณทะเลสาบแห่งนี้พบว่า มีสัตว์ทะเลจำนวนมากที่ตายอยู่รอบ ๆ และเนื่องจากความเค็มของน้ำเกลือในทะเลสาบทำให้ซากสัตว์ที่ตายยังคงสมบูรณ์ ราวกับถูกดองไว้เลยล่ะ ความพิเศษอีกอย่างของมันคือ มีความหนาแน่นสูงจนทีมนักวิจัยสามารถนำเรือดำน้ำลงจอดบนผิวน้ำได้โดยไม่จม (คล้ายกับทะเลเดดซี)

ทะเลสาบเกลือมรณะนี้มีลักษณะเหมือนกับทะเลบนพื้นดินทุกประการ มีชายหาด มีคลื่นพัดเข้าชายฝั่งซึ่งเกิดจากกระแสน้ำทะเลที่อยู่ด้านบน ที่ผิวน้ำทะเลสาบเกลือให้เคลื่นที่ตามจนเกิดเป็นคลื่นอ่อน ๆ แถมยังสามารถเกิดสึนามิได้ด้วยนะ โดยเกิดจากดินถล่มใต้แอ่ง ไปกระทบผิวน้ำจนเกิดเป็นคลื่นลูกใหญ่ได้ และทะเลสาบเกลือแห่งนี้มีความหนาแน่นสูงจนทีมนักวิจัยสามารถนำเรือดำน้ำลงไปจอดบนผิวน้ำได้โดยไม่จม (คล้ายกับทะเลเดดซี)

ล่าสุดเมื่อปี 2017 สารคดี Blue Planet II ของ BBC Earth ได้ลงไปถ่ายทำเกี่ยวกับทะเลสาบมรณะแห่งนี้เช่นกัน